Contact Improvisation
Contact Improvisation to forma improwizowanego tańca oparta na wspólnym ciężarze ciała, kontakcie fizycznym, pędzie i uważnym słuchaniu. Eksploruje ruch poprzez dotyk, grawitację, równowagę i płynność, kładąc nacisk na wybór w czasie rzeczywistym, a nie na choreografię.
Formę tę praktykuje się na całym świecie podczas zajęć, jam session, warsztatów i występów. Uważa się ją za jedną z podstawowych praktyk wpływających na współczesny taniec improwizowany i świadomy ruch.
Początki
Contact Improvisation został zapoczątkowany w 1972 roku przez Steve'a Paxtona, amerykańskiego tancerza i choreografa związanego z tańcem postmodernistycznym. Forma ta wyłoniła się z badań Paxtona nad grawitacją, odruchami, upadkami i dialogiem fizycznym, a po raz pierwszy została zaprezentowana publicznie podczas spektakli i warsztatów w Stanach Zjednoczonych.
Od samego początku Contact Improvisation rozwijało się jako otwarta, ewoluująca praktyka, a nie jako skodyfikowana technika, rozprzestrzeniając się poprzez wymianę doświadczeń, eksperymenty i praktykę społeczną.
Podstawowe zasady
Contact Improvisation kieruje się kilkoma podstawowymi zasadami:
- Słuchanie fizyczne — zwracanie uwagi na dotyk, nacisk i sygnały ruchu.
- Wspólny ciężar — badanie wsparcia, równowagi i przenoszenia ciężaru między ciałami.
- Pęd i przepływ — praca z bezwładnością, upadkami i odzyskiwaniem.
- Improwizacja — ruch pojawia się spontanicznie w odpowiedzi na aktualne warunki.
- Brak hierarchii — brak predefiniowanych ról lider–podążający.
W tej praktyce ważniejsze są doznania, percepcja i zdolność adaptacji niż forma estetyczna.
Ćwiczenia
Contact Improvisation jest zazwyczaj praktykowane podczas:
- zajęć — ustrukturyzowanych ćwiczeń rozwijających umiejętności takie jak turlanie się, upadanie, podnoszenie i czucie.
- jamów — otwartych sesji, podczas których tancerze swobodnie eksplorują ruch w parach lub grupach.
- występów — improwizowanych lub półimprowizowanych prezentacji.
Ruch obejmuje zarówno subtelne przenoszenie ciężaru ciała, jak i dynamiczne unoszenie i opadanie. Tancerze nieustannie negocjują granice, bezpieczeństwo i zgodę poprzez świadomość ciała i komunikację.
Nie ma ustalonej choreografii. Ruch powstaje w wyniku interakcji fizycznej, uważności na grawitację oraz reakcji na partnerów i przestrzeń.
Dotyk, bezpieczeństwo i zgoda
Dotyk jest centralnym punktem Contact Improvisation. W związku z tym współczesna praktyka kładzie duży nacisk na:
- zgodę i granice osobiste,
- jasną komunikację (werbalną i niewerbalną),
- odpowiedzialność za siebie i troskę o innych,
- zdolność adaptacji do różnych ciał, możliwości i poziomów komfortu.
Wiele społeczności wyraźnie określa umowy dotyczące dżemów i wytyczne bezpieczeństwa.
Muzyka i otoczenie
Contact Improvisation można ćwiczyć przy muzyce, dźwiękach na żywo lub w ciszy. Cisza jest często wykorzystywana do skupienia uwagi na doznaniach fizycznych i komunikacji z partnerem. Muzyka, jeśli jest obecna, działa jako wspierająca atmosfera, a nie struktura napędowa.
Społeczność i przekazywanie wiedzy
Contact Improvisation nie ma centralnego organu zarządzającego ani systemu certyfikacji. Wiedza jest przekazywana poprzez:
- warsztaty i festiwale,
- lokalne zajęcia i sesje,
- uczenie się od rówieśników i mentoring.
Zdecentralizowana struktura przyczyniła się do adaptowalności formy i jej globalnego rozpowszechnienia.
Wpływ i dziedzictwo
Contact Improvisation wywarł znaczący wpływ na:
- taniec współczesny i performans,
- praktyki ruchu somatycznego,
- świadome techniki tańca,
- teatr fizyczny i performans eksperymentalny.
Wiele późniejszych świadomych praktyk tanecznych czerpie z zasad obecności, improwizacji i ucieleśnionego dialogu Contact Improvisation.
Związek ze świadomym tańcem
Chociaż Contact Improvisation nie jest z natury praktyką medytacyjną ani terapeutyczną, jest powszechnie uznawany za kluczowego przodka świadomego tańca. Jego nacisk na świadomość, ruch relacyjny i improwizację silnie wpłynął na późniejsze praktyki, takie jak 5Rytmów, Open Floor i inne formy medytacji ruchowej.
External links
- Contact Improvisation - Canada: https://www.contactimprov.ca
